Czy Europę czekają ograniczenia w dostępności gazu zimą 2026/2027?
Europejskie magazyny gazu weszły w zimę najsłabiej wypełnione od 2011 roku, a polskie są pełne w 99%. Czy zimą 2026/2027 grozi brak gazu? Sprawdzamy, skąd biorą się niskie zapasy, jak zmieniają się ceny na TGE i TTF i co oznacza zakaz importu rosyjskiego LNG od 2027 roku. Na końcu jest 5 kroków, które firma może zrobić jeszcze przed mrozami.
Spis treści
Właściciel zakładu produkcyjnego, który ogrzewa hale i zasila linie gazem, słyszy tej jesieni dwie sprzeczne wiadomości. Europejskie magazyny gazu są najsłabiej wypełnione od lat, a polskie - niemal pełne. Obie są prawdziwe i obie mają znaczenie dla firmowego budżetu na zimę 2026/2027.
Poniżej zebraliśmy aktualne dane o zapasach, kierunkach dostaw i cenach gazu, a na końcu - praktyczną listę kroków dla przedsiębiorstw.
Czy Europie grozi brak gazu zimą 2026/2027?
Całkowity brak gazu Europie tej zimy nie grozi, ale sytuacja jest najbardziej napięta od kilku lat. Według analizy IEEFA na początku października 2026 r. magazyny gazu w UE były wypełnione w 72,4% - to najniższy poziom o tej porze roku od początku pomiarów w 2011 r. (Gramwzielone.pl). W połowie października platforma AGSI+ wskazywała ok. 74% (836,9 TWh), przy czym w Niemczech było to ok. 60%, a w Holandii ok. 63% (Forexclub.pl).
Prognozy ENTSOG zakładają, że na koniec marca 2027 r. w magazynach UE zostanie ok. 29% gazu w scenariuszu referencyjnym. Przy ograniczonej dostępności LNG zapasy mogą jednak spaść nawet do 13%. Magazyny nie zostaną całkowicie opróżnione, ale niższe ciśnienie w zbiornikach może spowolnić odbiór gazu, jeśli najsilniejsze mrozy przyjdą pod koniec zimy.
Dlaczego zapasy gazu w UE są tak niskie?
Na obecną sytuację złożyło się kilka czynników jednocześnie:
- Wyższy pobór w poprzednich zimach - zimowe zapotrzebowanie w UE rosło przez dwa ostatnie sezony, a w zimie 2024/2025 z magazynów pobrano o 50% więcej gazu niż w dwóch wcześniejszych (Energetyka24).
- Konflikt na Bliskim Wschodzie - trwający od marca 2026 r. konflikt, blokada Cieśniny Ormuz i ataki na obiekty energetyczne w Katarze i ZEA ograniczyły dostawy LNG na rynek światowy (Energetyka24).
- Konkurencja o LNG z Azją - część ładunków skroplonego gazu trafia do Azji, a import do Europy nie nadąża za rosnącym popytem.
- Odejście od rosyjskiego gazu - udział Rosji w dostawach do UE spadł z 45% w 2021 r. do 12% w 2025 r., a udział USA wzrósł z 6% do 26%.
Kolejne zmiany są już przesądzone. Od 1 stycznia 2027 r. UE zakazuje importu rosyjskiego LNG także w ramach kontraktów długoterminowych, a od 30 września 2027 r. - gazu rurociągowego (Energetyka24; Ukranews). To oznacza, że uzupełnianie magazynów przed kolejnym sezonem będzie wymagało jeszcze większego importu z innych kierunków.
Jak wygląda sytuacja w Polsce?
Polska wchodzi w zimę w znacznie lepszej sytuacji niż większość Europy. W połowie października 2026 r. krajowe magazyny były wypełnione w ok. 99,15% (36,53 TWh przy pojemności roboczej 36,85 TWh). To jednak bufor, a nie pełne zabezpieczenie - zapas odpowiada ok. 15% rocznego zużycia gazu w kraju (Forexclub.pl). Kluczowe są więc stałe kierunki dostaw:
- Baltic Pipe - gazociąg z Norwegii przez Danię o przepustowości do 10 mld m3 rocznie,
- Terminal LNG w Świnoujściu - po rozbudowie zdolność regazyfikacji 8,3 mld m3 rocznie, czyli ok. połowa krajowego zapotrzebowania,
- wydobycie krajowe oraz połączenia z sąsiednimi krajami - z Litwą, Słowacją, Czechami i Niemcami.
Według ENTSOG na koniec marca 2027 r. w polskich magazynach może zostać ok. 37% gazu (Forexclub.pl). Pewnym ryzykiem jest zależność od rynku LNG - w 2025 r. Katar odpowiadał za ok. 20% importu LNG do Polski (Energetyka24). Szerzej o tym, skąd Polska ma gaz, piszemy w osobnym artykule.
Krótkotrwałe ograniczenia w poborze gazu w najmroźniejsze dni pozostają teoretycznie możliwe. Wprowadza się je według stopni zasilania i dotyczą one przede wszystkim większych odbiorców przemysłowych, którzy nie są objęci ochroną. Dla większości firm w Polsce realnym wyzwaniem tej zimy będzie więc nie dostępność, ale cena gazu.
Co to oznacza dla cen gazu dla firm?
Niskie zapasy w Europie już przełożyły się na ceny. Na początku jesieni kontrakty na holenderskim rynku TTF notowano w przedziale ok. 80-84 EUR/MWh (Gramwzielone.pl), co według maklerów oznaczało najwyższy poziom od końca 2022 r. (Energetyka24).
Wzrosty widać też na Towarowej Giełdzie Energii. W sierpniu 2026 r. średnia ważona cena gazu na rynku spot (RDNiBg) wyniosła 280,22 zł/MWh, o 35,35 zł/MWh więcej niż w lipcu, a kontrakt z dostawą w 2027 r. (GAS_BASE_Y-27) - 214,20 zł/MWh (TGE).
Analitycy Oxford Institute for Energy Studies szacują, że jeśli zakłócenia potrwają do zimy, ceny TTF mogą przekroczyć 30 USD/MMBtu (Energetyka24). IEEFA zwraca z kolei uwagę, że uzupełnienie magazynów przed kolejnym sezonem prawdopodobnie utrzyma ceny na podwyższonym poziomie także w 2027 r. (Gramwzielone.pl). Mechanizm notowań spot i kontraktów terminowych opisujemy w artykule Gaz z giełdy dla firm - SPOT czy kontrakty terminowe?
Zabezpiecz cenę gazu na zimę
Sprawdź ofertę gazu ziemnego dla firm Elenger - doradca dobierze model zakupu do profilu zużycia Twojej firmy i sytuacji na rynku.
Jak firma może przygotować się na zimę?
Jako drugi co do wielkości prywatny operator sieci gazowej w Polsce, z siecią liczącą ponad 2700 km, widzimy, że przed sezonem grzewczym najwięcej daje kilka prostych kroków:
- Sprawdź status odbiorcy - w oddziale operatora dystrybucyjnego dowiesz się, czy firma jest odbiorcą chronionym i jakie maksymalne wielkości poboru przypisano jej w poszczególnych stopniach zasilania.
- Przeanalizuj formułę cenową - przy wysokiej zmienności warto rozważyć zabezpieczenie części wolumenu stałą ceną albo model elastyczny. Podpowiadamy, jak zabezpieczyć firmę przed wzrostem cen gazu i jakie są elastyczne opcje zakupu gazu.
- Zweryfikuj moc umowną i grupę taryfową - źle dobrane parametry podnoszą koszty niezależnie od ceny paliwa. Sprawdź, jakie są grupy taryfowe na gaz.
- Zadbaj o instalację i plan awaryjny - przegląd kotłowni, reduktorów i urządzeń zabezpieczających oraz plan działania na wypadek ograniczeń. Pełną checklistę znajdziesz w artykule Jak zabezpieczyć się przed brakiem prądu i gazu?.
- Ogranicz zużycie - każda zaoszczędzona kilowatogodzina to mniejsza ekspozycja na wysokie ceny. Praktyczne sposoby opisujemy w tekście Jak firmy mogą obniżyć rachunki za gaz?.
Głos eksperta Elenger
[CYTAT EKSPERTA DO UZUPEŁNIENIA - osoba z zespołu sprzedaży gazu lub doradztwa energetycznego Elenger. Sugerowany temat: jak firmy powinny podejść do zakupu gazu na zimę 2026/2027 i na 2027 rok przy niskich zapasach w UE - czy zabezpieczać cenę teraz, czy rozłożyć zakup w czasie.]
[Imię Nazwisko], [rola w Elenger - do uzupełnienia]
Przygotuj firmę na zimę z doradcą Elenger
Przeanalizujemy umowę, profil zużycia i parametry przyłącza Twojej firmy, a potem wskażemy, jak ograniczyć ryzyko cenowe i koszty gazu.
Najczęstsze pytania (FAQ)
Czy Polsce grozi brak gazu zimą 2026/2027?
Ryzyko jest niskie. Polskie magazyny były w połowie października 2026 r. wypełnione w ok. 99%, a kraj ma stałe dostawy przez Baltic Pipe, terminal LNG w Świnoujściu, połączenia z sąsiadami i wydobycie krajowe. Krótkotrwałe ograniczenia w poborze w najmroźniejsze dni są teoretycznie możliwe, ale dotyczyłyby przede wszystkim dużych odbiorców przemysłowych.
Dlaczego polskie magazyny są pełne, a europejskie nie?
Polska napełnia magazyny konsekwentnie przez cały sezon letni i ma zdywersyfikowane źródła dostaw. W wielu krajach UE, m.in. w Niemczech i Holandii, zapasy po dwóch wymagających zimach odbudowywano wolniej, a dostępność LNG ograniczył konflikt na Bliskim Wschodzie. Trzeba jednak pamiętać, że polskie magazyny pokrywają ok. 15% rocznego zużycia - reszta pochodzi z bieżących dostaw.
Kiedy UE przestanie importować rosyjski gaz?
Zgodnie z przyjętym przez UE rozporządzeniem import rosyjskiego LNG z kontraktów długoterminowych zostanie zakazany od 1 stycznia 2027 r., a gazu rurociągowego - od 30 września 2027 r. Kontrakty krótkoterminowe objęto zakazem wcześniej, już w 2026 r.
Czy ceny gazu dla firm wzrosną tej zimy?
Rynek już wycenia napiętą sytuację: notowania TTF i ceny spot na TGE wyraźnie wzrosły jesienią 2026 r. Ostateczny koszt dla firmy zależy jednak od modelu zakupu - przedsiębiorstwa z zabezpieczoną ceną są mniej narażone na zimowe wahania niż firmy rozliczane w pełni według cen spot.
Kto jest odbiorcą chronionym gazu?
Odbiorcy chronieni to m.in. gospodarstwa domowe, placówki medyczne, szkoły, wodociągi oraz przedsiębiorcy przyłączeni do sieci dystrybucyjnej z mocą umowną do 710 kWh/h. W razie ograniczeń w dostawach mogą oni podlegać ograniczeniom dopiero w najwyższym stopniu zasilania lub wcale. Status swojej firmy najlepiej potwierdzić u operatora systemu dystrybucyjnego.
Co zrobić, jeśli operator wprowadzi ograniczenia w poborze gazu?
Firma musi dostosować pobór do maksymalnych wielkości przypisanych jej w danym stopniu zasilania - przekroczenie grozi karami. Dlatego warto wcześniej przygotować plan: które procesy można czasowo ograniczyć, przesunąć lub zasilić z innego źródła. Informacje o wprowadzanych stopniach zasilania publikuje operator systemu przesyłowego.
Czytaj także:
Czytaj także
Czym zastąpić węgiel w przedsiębiorstwie? LNG jako efektywna alternatywa dla firm
Przez wiele lat węgiel był podstawowym paliwem wykorzystywanym w zakładach przemysłowych, ciepłowniach i przedsiębiorstwach produkcyjnych. Dziś coraz więcej firm poszukuje alternatywnych źródeł energii, które pozwolą ograniczyć emisje, uprościć obsługę instalacji i lepiej dopasować koszty do potrzeb biznesowych. Znaczenie mają również wymagania środowiskowe, modernizacja infrastruktury oraz oczekiwania klientów i partnerów dotyczące dekarbonizacji.
Ile kosztuje gaz dla firm?
Dlaczego dwie firmy o podobnym zużyciu płacą za gaz zupełnie różne kwoty? Odpowiedź tkwi w składowych ceny: paliwie, dystrybucji, akcyzie i opłatach dodatkowych. Wyjaśniamy, jak kształtowały się ceny gazu dla firm w 2026 roku, ile kosztuje 1 m3 i co kontrakty terminowe na TGE mówią o cenach w 2027 roku.
6 zimowych zagrożeń energetycznych w firmie - jak się przygotować
Sezon grzewczy to dla firm większe ryzyko na kilku frontach naraz. Mogą wystąpić lokalne awarie sieci, ograniczenia w dostawach gazu czy przerwy w cieple systemowym. Do tego rosną opłata mocowa i ryzyko przekroczenia mocy umownej. Zebraliśmy 6 najważniejszych zagrożeń energetycznych, bez straszenia blackoutem, za to z konkretną poradą przy każdym, co sprawdzić w firmie już teraz.